Spaanse gewoontes: zo gedraag je je als een local

Door de redactie van alicantereizen.nl · Bijgewerkt 14 september 2026 · 9 min lezen · Reistips

Spanje voelt voor veel Nederlanders vertrouwd, maar wie goed kijkt, ziet dat het dagritme, de omgangsvormen en de gewoontes behoorlijk verschillen van wat we thuis gewend zijn. Weet je hoe het werkt, dan voel je je sneller thuis en word je vaak hartelijker ontvangen. In dit artikel deel ik de belangrijkste Spaanse gewoontes, met een aantal specifieke tips voor Alicante en de regio Valencia.

Het Spaanse dagritme

Het grootste verschil met Nederland is het dagritme. Spanjaarden eten later, gaan later naar bed en gebruiken de middag anders.

Wil je om 18.00 uur dineren? In toeristische plaatsen zoals Benidorm lukt dat meestal wel, maar in de stad Alicante vind je dan vaak een lege zaal of een gesloten keuken. Pas je ritme aan, dan zit je tussen de locals.

Na de maaltijd volgt vaak de sobremesa: het uitgebreid natafelen met koffie, een likeurtje en goede gesprekken. Je wordt in een restaurant dan ook nooit weggejaagd. De ober brengt de rekening pas als je erom vraagt; gebaar even of zeg la cuenta, por favor als je wilt afrekenen. Dat is geen slechte service, maar juist beleefdheid: je mag zo lang blijven zitten als je wilt.

Tip: het menu del día is een vast lunchmenu met voorgerecht, hoofdgerecht, dessert of koffie en vaak een drankje, voor een vaste prijs. Indicatief betaal je vanaf zo'n 12 tot 18 euro. Een van de beste manieren om goedkoop en lekker te eten.

De siësta en openingstijden

De siësta, het middagdutje, is minder alomtegenwoordig dan vaak wordt gedacht, maar de middagpauze bestaat nog volop. Veel kleinere winkels sluiten tussen ongeveer 14.00 en 17.00 uur en gaan daarna open tot 20.00 of 21.00 uur. Grote supermarkten en winkelketens zijn vaak de hele dag open.

Op zondag is het rustig: veel winkels zijn dicht, met uitzondering van toeristische zones. Musea hebben vaak één vaste sluitingsdag, meestal maandag. Check vooraf de openingstijden, bijvoorbeeld als je de musea van Alicante wilt bezoeken.

Eten en drinken: de ongeschreven regels

Tapas en bars

In een Spaanse bar sta je vaak aan de bar, bestel je een paar tapas en ga je daarna door naar de volgende. Dat heet ir de tapas. Je betaalt meestal aan het einde, niet per bestelling. Servetjes op de grond zijn in sommige traditionele bars normaal, al zie je dat steeds minder. Lees onze tips voor uitgaan en tapas in Alicante.

Koffie bestellen

• Café solo: espresso.
• Cortado: espresso met een scheutje melk.
• Café con leche: koffie met veel warme melk.
• Carajillo: koffie met een scheut sterke drank, vaak brandy of rum.
• Café del tiempo: in de regio Valencia een espresso met ijs en citroen, perfect voor de zomer.

Fooi geven

Fooi is in Spanje niet verplicht en lager dan in bijvoorbeeld de Verenigde Staten. Voor een drankje laat je hooguit wat kleingeld liggen. In een restaurant is vijf tot tien procent bij goede service een mooi gebaar, maar niemand verwacht het.

Rekening delen

Spanjaarden betalen vaak samen één rekening, waarna iemand trakteert of het bedrag simpelweg wordt verdeeld. Iedere persoon apart laten afrekenen is in drukke restaurants niet gebruikelijk en kan voor wat gemopper zorgen.

Omgangsvormen

• Begroeten: vrienden en kennissen begroeten elkaar met twee zoenen, eerst rechts en dan links. In zakelijke situaties geef je een hand.
• Groet bij binnenkomst: bij het binnenstappen van een winkel, lift of wachtkamer zeg je buenos días of buenas tardes. Dat wordt gewaardeerd.
• Wie is de laatste?: bij de markt, de bakker of de dokter is er vaak geen nummertjessysteem. Je vraagt bij binnenkomst ¿quién es el último? (wie is de laatste?) en weet dan na wie je aan de beurt bent.
• Lawaai: Spanjaarden praten vaak luid en levendig. Dat is geen ruzie, maar enthousiasme.
• Kleding: in badkleding door het centrum of een supermarkt lopen wordt in veel plaatsen niet gewaardeerd en kan in sommige gemeenten zelfs een boete opleveren. Trek iets aan als je het strand verlaat.

Goed om te weten: in kerken wordt nette kleding verwacht, met bedekte schouders en knieën. Draag tijdens een bezoek aan bijvoorbeeld de kerken van Alicante geen strandkleding.

Taal: Spaans en Valenciaans

In de provincie Alicante worden twee officiële talen gesproken: Spaans (Castellano) en Valenciaans, een variant van het Catalaans. Je ziet het terug op borden, waar plaatsnamen vaak in twee versies staan, zoals Alicante en Alacant, Jávea en Xàbia, of Elche en Elx. Met Spaans kom je overal prima uit, maar een paar woorden Valenciaans vinden de locals leuk.

Strand en zee

Op de stranden gelden een paar regels. Let op de vlaggen: groen betekent veilig zwemmen, geel voorzichtig en rood niet zwemmen. Op veel stranden zijn honden in het hoogseizoen verboden, en roken is op steeds meer stranden niet toegestaan. Topless zonnen is op de meeste stranden geaccepteerd. Bekijk onze favoriete stranden in de mooiste stranden van de Costa Blanca.

Goed voorbereid op reis

Wil je de Spaanse cultuur echt leren kennen? Een stadswandeling of foodtour met een lokale gids is een leuke manier om meer te weten te komen over de gewoontes, bijvoorbeeld via tours in Alicante of tapastours op Viator. Zorg verder dat je onderweg online bent met een eSIM voor Spanje, zodat je makkelijk kunt vertalen en navigeren, en sluit een reisverzekering af. Meer praktische zaken vind je op onze pagina praktische info.

Sommige links op deze pagina zijn affiliatelinks. Boek je via zo'n link, dan ontvangen wij een kleine vergoeding, zonder extra kosten voor jou. Lees meer.